Uw verhaal telt: over de doorwerking van oorlog en collaboratie
Beste allemaal,
Mijn naam is Maxime Lammerse, kleindochter van Hendrik Lammerse. Recentelijk is mijn masterscriptie gepubliceerd op de website van de stichting. In deze scriptie heb ik het oorlogsverleden van mijn grootvader onderzocht.
Mijn opa heeft mij, samen met mijn moeder, opgevoed en was er altijd voor mij. Als kind en jonge tiener had ik nooit kunnen bedenken dat hij ruim vijftien jaar in de gevangenis had gezeten vanwege zijn oorlogsmisdaden. Tijdens de oorlog was hij lid van de Sipo, vaak in de volksmond met de SD geassocieerd. Na de oorlog zou hij eigenlijk ter dood veroordeeld worden. Omdat hij bij aanvang van de oorlog minderjarig was, werd zijn straf omgezet in levenslange gevangenisstraf. In de jaren na de oorlog volgden verschillende gratieverleningen, waardoor uiteindelijk ook mijn opa vrijkwam.
Maar met zijn vrijlating eindigde de nasleep van de oorlog niet. Voor veel gezinnen begon juist een langdurige periode waarin het oorlogsverleden op allerlei manieren bleef doorwerken.
Er is inmiddels aandacht voor de intergenerationele gevolgen van oorlogstrauma, bijvoorbeeld bij de kinderen en kleinkinderen van oorlogsslachtoffers. De ervaringen van kinderen en kleinkinderen van voormalige collaborateurs en andere daders blijven daarentegen vaak onderbelicht. Ook zij kunnen worstelen met de gevolgen van het verleden: met vragen over hun familiegeschiedenis, gevoelens van schaamte of loyaliteit, maatschappelijke stigma’s en de manier waarop zij zich tot hun familiegeschiedenis verhouden.
Samen met historicus Marcel Zantingh wil ik deze groep graag een stem geven.
We willen onderzoeken hoe het oorlogsverleden van ouders en grootouders doorwerkte in gezinnen na de oorlog. Hoe werd er thuis met dat verleden omgegaan? Werd erover gesproken, of bleef het juist onbesproken? Welke invloed had het op de opvoeding, de onderlinge gezinsverhoudingen en het verdere leven van kinderen en kleinkinderen? En hoe kijken volgende generaties tegenwoordig naar deze geschiedenis?
Ons doel is om deze ervaringen in kaart te brengen door persoonlijke verhalen te verzamelen en, waar mogelijk, te bundelen in een artikel. Mogelijk vormt dit op termijn ook de basis voor uitgebreider onderzoek.
Daarom wil ik iedereen die zich in dit onderwerp herkent, of vanuit de eigen familiegeschiedenis ervaring heeft met deze thematiek, uitnodigen om zijn of haar verhaal te delen. Er is geen goed of fout verhaal en het is niet noodzakelijk om alle antwoorden te hebben. Juist de persoonlijke ervaringen, vragen en gevoelens kunnen waardevolle inzichten bieden.
Heb je interesse om je ervaringen te delen of wil je eerst meer informatie? Dan kun je contact met mij opnemen via mrslammerse@gmail.com. Uiteraard kunnen we vooraf bespreken hoe je verhaal eventueel gebruikt wordt.
Ik hoop dat we samen meer inzicht kunnen krijgen in een kant van de naoorlogse geschiedenis die nog te weinig aandacht krijgt.
Alvast hartelijk dank voor het overwegen van deze oproep.
Met vriendelijke groet,
Maxime Lammerse